In de wolken, of niet?

In reactie op het Open Trends weekoverzicht schreef Joost Geraets dat hij vraagtekens plaatste bij de cloud, in het bijzonder het aanbod van Google. Bij Google zal ik niet snel vergeten dat het op de eerste plaats het grootste advertentiebureau is, opgebouwd rond een krachtige zoekmachine. Dat wetende heeft Google wel een centrale plaats weten te verwerven in mijn digitale leven.

Via Google Reader hou ik een forse collectie newsfeeds bij. Ideaal! Via een webbrowser kom ik bij mijn collectie, scan de nieuwste berichten en twitter/dent deze weer verder. Ik heb een tijdje gewerkt met desktop readers, maar dat was een ramp. De programma’s werden immens traag en als ik even achter een andere computer zat moest het programma daar ook weer alle berichten binnen halen.

GMail is om dezelfde reden mijn centrale mailcliënt. Zelfs de webbrowser van mijn mobiele telefoon is meer dan voldoende om de e-mail van meerdere accounts, geaggregeerd via GMail, te lezen en te beantwoorden. Ik heb die accounts ook al eens via IMAP aan de mobiele telefoon geknoopt. Niet handig want langzaam en en een forse geheugenvreter. Google Docs is groeiende, Google Calendar is sinds kort in gebruik. De synchronisatie van Google Calendar met mijn mobiele telefoon verloopt soepeltjes. Juist op het gebied van mobiel internet en een makkelijke toegang tot mijn online data vanaf meerdere computers en apparaten zie ik mijn gebruik van Google diensten toenemen. Google Maps zorgt voor een fore tijdswinst als ik weer eens een lezing moet geven op een door mij niet eerder bezochte locatie.

Maar is dat verstandig? Als we sites als Google Watch moeten geloven niet. Door al deze gratis diensten, met flankerende advertenties, krijgt een enkel commercieel bedrijf wel heel veel inzicht in mijn online activiteiten. Het Google Books project staat onder druk vanwege de wat zwakke waarborgen van de privacy. Het is überhaupt maar de vraag hoe lang een commercieel bedrijf de rug recht houdt als overheden gebruiksinformatie opvragen. De angst dat onze online privacy onder druk staat is mede de aanleiding van de Freedom not Fear campagne.

Moeten wij ons dan alleen zorgen maken om Google of moet het breder getrokken worden naar alle cloud diensten? Een goede vraag. Het aanbieden van cloud diensten is volgens mij toch echt het terrein van grote commerciële bedrijven. Gelukkig gaat de groei van deze diensten gelijk op met de discussie en bewustwording rond open standaarden en open data, zodat we aan de voorkant al zo veel mogelijk een nieuwe vendor-lock kunnen voorkomen. Voor elk van die bedrijven gelden dezelfde bezwaren als bij Google. Hoe weten wij dat onze persoonlijke gegevens veilig zijn voor de ogen van de aanbieder van de dienst? Zijn er geen achterdeuren ingebouwd? Misschien en het zou ook niet uniek zijn voor cloud diensten. Verhalen over achterdeuren zijn al zo oud als gesloten software .

Vervolgens schiet mij ook de wetgeving over dataretentie te binnen. Daar zien we ook al dat overheden grip proberen te krijgen op onze online activiteiten. In Nederland worden verkeersgegevens voor een periode van zes maanden opgeslagen. In Duitsland is al een internetfilter actief waardoor toegang tot websites geblokkeerd kan worden en het lijkt mij een kwestie van tijd voordat een dergelijk filter Europees wordt uitgerold en het aantal geblokkeerde sites gaat toenemen. Ik wil dit geen goede ontwikkeling vinden. Nee, ik heb niets te verbergen, ben ook geen lid of sympathisant van een terroristische organisatie. Maar ik behoor wel tot een religieuze minderheid die zich regelmatig tegenover Europese overheden geplaatst ziet die de vrijheid van godsdienst liever wat beperkter uit willen leggen. Digitale burgerrechten liggen mij dus na aan het hart.

Tja, en dan moet je kiezen. Naast digitale burgerrechten vind ik digitale geletterheid ook belangrijk. Iedere technologie heeft voor- en nadelen, biedt kansen, zorgt voor nieuwe risico’s. De cloud diensten van Google of een andere grotere aanbieder maken het leven voor mij een stuk makkelijker en efficiënter. Is het erg dat Google weet welke nieuwsbronnen ik langs loop voor Transparante Zaken? Welke risico’s loop ik door alle e-mail te aggregeren via GMail? Het risico op dataverlies is afgedekt door een complete synchronisatie met een lokale server, maar is die laatste server wel zo veilig? Mag Google weten waar ik op ieder moment van de dag ben doordat het bedrijf in mijn agenda kan kijken? Dit laatste boeit me niet zo. Een overheid die wil weten waar ik ben kan dat eenvoudig doen door de gegevens van mijn mobiele telefoon aanbieder op te vragen. Of ik vertel het de wereld zelf wel via Twitter en Identi.ca.

Dus kies ik voor een deel voor gebruikersgemak, zorg ik voor voldoende waarborgen rond mijn persoonlijke data (combinatie van cloud en desktop oplossingen) en is het mijn keuze om dat wat geheim moet blijven zeker niet digitaal af te handelen. Ideaal? Vast niet.