Hypeocratie

Uitgesteld

Een blanke, in een gekleurde wereld

Uitgesteld

Onderzoek bewijst: NOiV-beleid volstrekt gefaald in het onderwijs

Tijdens de campagne Open Onderwijstoegang moesten we de conclusie (opnieuw) trekken dat van het open standaardenbeleid, een van de pijlers van Nederland Open in Verbinding, in het onderwijs volstrekt niets terecht was gekomen. In het voorjaar 2012 stelde de Minister van Onderwijs, in antwoord op kamervragen, dat er wat haar betreft weinig problemen waren rond het gebruik van open standaarden in het onderwijs. Onderzoeker Mathieu Paapst, die 10 januari promoveert op een onderzoek naar de invloed van het open source en open standaardenbeleid op de Nederlandse aanbestedingspraktijk, zet hier vraagtekens bij. Zijn onderzoek toont aan dat van toepassing van het open standaarden- en open source beleid in het onderwijs nauwelijks sprake is en dat de minister geen enkele stap heeft gezet om het plan Nederland Open in Verbinding te verankeren voor de onderwijssector. De onderwijssector sluit willens en wetens Open ICT uit in aanbestedingen Paapst heeft in zijn onderzoek onder andere gekeken naar het uitspreken van een (verboden) directe of indirecte voorkeur voor gesloten software in aanbestedingen. Onder het uitspreken van een directe voorkeur valt bijvoorbeeld het vragen van specifieke producten, maar bijvoorbeeld ook het stellen van eisen aan de leverancier die erop neerkomen dat deze gecertificeerd is voor een specifieke leverancier. Hij citeert uit een onderwijsaanbesteding het volgende: De hardware moet standaard worden geleverd met een besturingssysteem dat geschikt is voor de Microsoft Campuslicentie. Op deze hardware met dit besturingssysteem moet zonder prestatieverlies de in het MBO gebruikelijke educatieve en administratieve software [. ..]

→ Lees verder: Onderzoek bewijst: NOiV-beleid volstrekt gefaald in het onderwijs

UWV winnaar Gouden Webrazzie, Magister meeste nominaties

Ondanks de 200 nominaties voor Schoolmaster/ Magister heeft de jury toch besloten de Gouden Webrazzie 2012 toe te wijzen aan het UWV. Vervelend voor ons, maar toegestaan volgens de regels van de competitie. En, eerlijk is eerlijk, de onderbouwing van de beslissing is alleszins redelijk. De jury heeft gekozen voor de mensen die niet de vrijheid hebben een alternatief te gebruiken, zoals doven en slechthorenden richting het UWV. Over onze nominatie schreef de jury: Linux is een besturingsprogramma voor je computer. Volgens de mensen die schoolmaster.nl nomineerden kun je met Linux niet gebruik maken van de online schoolomgeving Magister. Vrijwel alle nomineerders die iets invulden gaven aan goed te kunnen zien en horen en zij maken geen gebruik van hulpapparatuur zoals een brailleregel of vergrotingsapparatuur. Deze groep heeft de keuze om een ander besturingsprogramma te gebruiken, ook al willen velen van hen dit niet. En hier zit een les in, voor ons. De kracht van de campagne Open Onderwijstoegang was dat wij het probleem met Magister aanpakten vanuit de open standaarden en de webtoegankelijkheidsrichtlijnen, vanuit het uitsluiten van leerlingen om volledig en volwaardig gebruik te kunnen maken van het online schoolgebouw. Wij hebben er vorig jaar geen anti-Microsoft/ pro-Linux campagne van gemaakt. Daar winnen we het simpelweg niet mee. Om die reden schreef ik bij de nominatie van Schoolmaster/ Magister ook het volgende: Schoolmaster is verantwoordelijk voor het pakket Magister. Het is al geruime tijd bekend dat Magister, door het gebruik van Silverlight, onvoldoende toegankelijk [. ..]

→ Lees verder: UWV winnaar Gouden Webrazzie, Magister meeste nominaties

Nomineer Magister voor de Webrazzie 2012

Ja ja, ik weet het. Ik zou even afstand nemen van het hele gedoe, maar dit was een te mooie kans om te laten liggen. We kunnen websites aanmelden voor de Webrazzie 2012, een ‘prijs’ voor websites die niet toegankelijk genoeg zijn. Over de ‘toegankelijkheid’ van Magister hebben we vorig jaar en begin dit jaar meer dan voldoende te schrijven. Bottom line: online schoolomgevingen die in Magister zijn gebouwd zijn niet of beperkt toegankelijk als je geen Windows of Mac OS X gebruikt en zijn een ramp voor leerlingen met visuele en motorische beperkingen. De oplossing is simpel (al vertikt Schoolmaster om die toe te passen): maak gebruik van open standaarden en de Webrichtlijnen bij het inrichten van je online schoolomgeving.

Om die reden is Schoolmaster genomineerd voor de Webrazzie 2012. Ondersteun de nominatie en geef even aan hoe belangrijk je het vindt dat dit probleem wordt aangepakt. Waarom de site van Schoolmaster nomineren? Het is wat lastig om elke Magistersite op de nominatie te plaatsen, maar door de site van Schoolmaster te nomineren geven we een krachtig signaal af. En hoe meer nominaties, hoe beter.

Toch nog een keer Open Onderwijstoegang

Ik moet zeggen dat ik het heerlijk vind om even met andere dingen bezig te zijn dat met het open standaarden- en open sourcebeleid van de Nederlandse overheid. Het lukt vrij goed om het los te laten, al zie ik natuurlijk wel de nieuwsberichten voorbijkomen. Op 3 juli heeft de minister van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie (ELI) antwoord gegeven op vragen over de Digitale Implementatie Agenda en de derde voortgangsrapportage Nederland Open in Verbinding. Na de dieptrieste antwoorden van de minister van Onderwijs waren mijn verwachtingen niet al te hoog gespannen. Voel je overigens vrij om de antwoorden van MinELI zelf te lezen.

Drie partijen hebben vragen gesteld over het open standaarden- en open sourcebeleid: CDA, SP en GroenLinks. Ik weet dat met zowel het CDA als GroenLinks direct contact is geweest over het beleid waarbij is ingezoomd op open standaarden, de problematiek in het onderwijs, de aanbestedingen en het verschil tussen rapportages en realiteit. Dat heeft zo te zien effect gehad. Zo stelt de CDA-fractie:

De leden van de CDA-fractie lezen dat het programmabureau steekproefsgewijs ICT-aanbestedingen kritisch heeft gevolgd en dat er volgens het onderzoeksbureau Lysias Consulting Group sprake is van een toegenomen bewustzijn van het belang van open standaarden en open source software. Maar ook dat in 2010 maar iets meer dan 50% van de overheden het «pas toe of leg uit»-principe hebben ingevoerd. Waarbij de heersende gedachte is dat toepassing van dit principe nog erg vrijblijvend is. De leden van de CDA-fractie vinden het daarom een goede zaak dat [. ..]

→ Lees verder: Toch nog een keer Open Onderwijstoegang

Wat moet een open standaarden- en open source lobbyist eigenlijk doen?

De campagne Open Onderwijstoegang is vorige week in de koelkast gezet. In het betreffende artikel bepleitte ik voor het aanstellen van een lobbyist:

Los van de verkiezingen speelt mee dat de TK een onderzoek naar ICT en overheid in de planning heeft en ik verwacht niet dat een aangescherpte motie Vendrik voor afronding van het onderzoek kans van slagen heeft. De grootste uitdaging is eerder om ervoor te zorgen dat de onderzoeksagenda ook het open standaarden- en open source beleid gaat omvatten, maar dat vereist een lobby waar ik niet de juiste persoon voor ben. Het lijkt me wel verstandig als de Nederlandse FOSS-gemeenschap (bedrijven, ontwikkelgemeenschappen, organisaties en enthousiaste individuen) zo snel mogelijk de hoofden bij elkaar steken om die lobby vorm te geven. Mijn voorstel is om iemand daar volledig vrij voor te maken en te betalen vanuit de middelen die we bij elkaar vrij moeten maken. Het zou een mooie stap zijn bij de verdere professionalisering van de FOSS-gemeenschap en het geeft ons een ‘fighting chance’ ten opzichte van de betaalde lobbyisten (denk maar even aan wat recent duidelijk is geworden rond de open standaardenconsultatie in Engeland).

Joost Geraets heeft het pleidooi op verschillende plekken achtergelaten en doorgestuurd naar een aantal organisaties. Daniel von Asmuth (NLLGG, Werkgroep ICT GroenLinks) heeft een mailtje gestuurd met de vraag wat ik hier nu precies mee bedoelde. Het lijkt me handig dat ik de essentie van het antwoord als nabrander in een artikel verwerk. Wat moet een open standaarden- en open source lobbyist eigenlijk gaan doen?

→ Lees verder: Wat moet een open standaarden- en open source lobbyist eigenlijk doen?

Campagne Open Onderwijstoegang in de koelkast, tijd voor een andere lobby

Sinds september 2011 hebben we aandacht gevraagd voor het Magisterprobleem, of liever, het probleem van gebrekkige toegankelijkheid van online schoolomgevingen door het onvoldoende rekening houden met open standaarden en webrichtlijnen. We zijn er met zijn allen in geslaagd om veel herrie te maken. Dit heeft geresulteerd in kamervragen over het open standaardenbeleid van de overheid. De antwoorden van de minister van OCW toonden aan dat het open standaardenbeleid op basis van ‘high trust’ niet heeft gewerkt en dat een leveranciersafhankelijkheid door die minister niet erg wordt gevonden. Tien jaar na de motie Vendrik en vier jaar na de start van het actieplan Nederland Open in Verbinding moeten we deze conclusies trekken. De bal ligt nu op de helft van de Tweede Kamer. Wij hebben een stevig maatschappelijk probleem aangekaart, een probleem dat niet had bestaan als de overheid haar eigen open standaardenbeleid simpelweg had uitgevoerd. Als de situatie niet veranderd, dan wordt een substantiële groep leerlingen en studenten structureel buitengesloten van volledige en volwaardige deelname aan het onderwijs. Het is nu aan de Tweede Kamer om de regering opdracht te geven voor een steviger open standaardenbeleid, een beleid dat niet langer vrijblijvend is.

Vanuit onze campagne hebben we de GroenLinks-fractie voorzien van input voor een aanscherping van de motie Vendrik. Het aanleveren bij GL is logisch gezien de rol die zij heeft vervuld bij de oorspronkelijke motie Vendrik en bij de verschillende kamervragen. Wij wachten af welke volgende stappen in de Tweede Kamer worden gezet.

Goed, sinds kort is het wat onrustig in de [. ..]

→ Lees verder: Campagne Open Onderwijstoegang in de koelkast, tijd voor een andere lobby

Onderwijsminister toont definitief falen open standaardenbeleid aan

De minister van Onderwijs heeft de tweede set vragen over het open standaardenbeleid beantwoord. Dat de minister er dit keer wat meer tijd heeft genomen voor het beantwoorden van die vragen is niet zo’n probleem. De vorige keer werd de klus snel afgeraffeld en moesten we de conclusie trekken dat de minister geen problemen had met leveranciersafhankelijkheid. De tweede set vragen hebben we kunnen crowdsourcen zodat er een maximale input was vanuit het veld. Dat had een goed signaal richting de minister moeten zijn, maar helaas. Uit haar antwoorden blijkt dat ze niet alleen geen probleem heeft met leveranciersafhankelijkheid, maar ook dat ze de leverancier die het probleem heeft veroorzaakt – Schoolmaster- op de blauwe ogen geloofd dat er echt geen probleem is met de toegankelijkheid van Magister (ja, voor die rare Linuxgebruikers, en mensen die Opera als webbrowser willen gebruiken). De reacties op Webwereld waren glashelder: Schoolmaster neemt al geruime tijd een loopje met de waarheid, ook in het artikel waarin het -heel toevallig- bezweert dat Magister en Silverlight toekomstvast zijn. Dat gezaghebbende Microsoftwatchers Silverlight al hebben gekenmerkt als een aflopende technologie en dat Schoolmaster ´vergeten´ is de Blackberry te noemen in het overzicht, dat maakt voor deze minister niets uit. Ja, ze gaat wel met Schoolmaster praten. Wat is daar mis mee?

[. ..]

→ Lees verder: Onderwijsminister toont definitief falen open standaardenbeleid aan

Tijd om te gaan bellen of schrijven voor Open Onderwijstoegang en een open overheid

Op donderdag 1 maart bespreekt de Tweede Kamer een aantal ICT-rapportages, waaronder de verschillende antwoorden op het rapport “Open standaarden en open source software bij de Rijksoverheid” van de Algemene Rekenkamer, de iOverheid en de toegankelijkheid van overheidswebsites. Ik denk dat velen van ons nog steeds hoofdpijn hebben van het rapport van de Algemene Rekenkamer en iedere keer als ik zie dat het rapport in het buitenland wordt gebruikt om te ‘bewijzen’ dat door de inzet van open standaarden en open source geen kostenbesparingen te realiseren zijn word ik boos. De afgelopen maanden zijn we vooral bezig geweest met de campagne Open Onderwijstoegang waarbij we –onder andere- de schijnwerpers hebben gezet op de beroerde implementatie van het actieplan Nederland Open in Verbinding in het onderwijs. Met het beëindigen van de werkzaamheden van het programmabureau Nederland Open in Verbinding is er ook geen centrale aanzwengeling meer van het open standaarden- en open sourcebeleid. De verantwoordelijkheden en taken zijn nu versnipperd over meerdere organisaties, en geen daarvan valt (volgens mij) onder directe ministeriële verantwoordelijkheid, waarmee de mogelijkheden voor de Tweede Kamer om het beleid te controleren nog verder zijn beperkt (en het was al niet zo super). Indien de noodzaak van open standaarden (en de voorkeur voor open source software) nu stevig tussen de oren van beslissers, ambtenaren en uitvoerders zat, dan zouden we ons niet eens zo heel zorgen hoeven te maken. Maar helaas, dat is verre van het geval zoals onder andere bleek bij een presentatie over de ‘gesloten’ Rijkscloud [. ..]

→ Lees verder: Tijd om te gaan bellen of schrijven voor Open Onderwijstoegang en een open overheid

Geen BYOD zonder Open Onderwijstoegang

Louis Hilgers (van onder andere ICTnieuws) stuurde me eerder deze week een aantal vragen over BYOD in het onderwijs. Hij werkt aan een stuk voor Kennisnet dat al eerder artikelen plaatste over BYOD en vraagt input bij verschillende mensen. Mijn naam dook in zijn Twitterfeed op (dank voor de aanbevelingen ). Nu zit ik midden in het onderwerp ‘Bring your own device’ met een boek dat over een paar maanden uit moet komen. De vragen van Louis vormden een prima gelegenheid om eens vast te leggen hoe ik sta tegenover BYOD in het onderwijs. Niet geheel toevallig zie ik daar belangrijke raakvlakken met de campagne Open Onderwijstoegang. Simpel gezegd, scholen met een online omgeving die het installeren van gesloten webtechnologie vereist (‘slechts’ 70% van de scholen) kunnen geen BYOD-beleid voeren. Op naar de vragen en mijn antwoorden.

1. Wat is jouw definitie van BYOD?

Ik hanteer, denk ik, een erg ruime definitie. BYOD gaat mijns inziens over het gebruik van eigen devices, applicaties en diensten (denk aan online diensten als Dropbox, Evernote, Prezi etcetera) binnen een zakelijke omgeving. Het gaat om de tools die ik als professional nodig acht om mijn werk op de best mogelijke manier uit te voeren. ‘Bring your own device’ is dan niet beperkt tot smartphones, tablets, laptops en/of desktops.

2. Welke devices zijn in dat verband relevant voor het onderwijs?

Met de bovenstaande definitie in het achterhoofd zijn alle devices relevant. De vraag moet mijns inziens eerder zijn of alle devices even praktisch zijn voor leertaken. [. ..]

→ Lees verder: Geen BYOD zonder Open Onderwijstoegang

Open Onderwijstoegang: stappen vooruit, stappen achteruit

De campagne Open Onderwijstoegang wil –in essentie- iets heel eenvoudigs. We willen graag dat toegang tot het onderwijs in alle opzichten blijft gewaarborgd. Daarom wijzen wij op de barrières die worden opgeworpen door het implementeren van technische oplossingen die niet zijn gebaseerd op open standaarden. Dat –zo lijkt het- niet op voorhand wordt nagedacht over de consequenties van dergelijke beslissingen werd afgelopen week weer eens duidelijk.

iPad: verkeerde oplossing voor een (reëel?) probleem

De Tabor D’Ampte school (Hoorn) heeft maar besloten dat de ouders een iPad moeten aanschaffen voor de leerlingen, want dat is zo handig. Minder boeken te sjouwen, beter voor de ruggetjes van de brugklassers. Met het gewicht van mijn eigen schooltas nog in het geheugen gegrift ben ik een groot voorstander van alle initiatieven die daar iets aan kunnen veranderen. Maar wellicht moeten we dan eerst eens beginnen bij de educatieve uitgevers, want die zijn er in de loop der jaren goed in geslaagd om de methoden én omvangrijker (meerdere lesboeken en werkboeken per leerjaar) én duurder te maken. Gelukkig kun je de boeken een aantal jaar gebruiken, dat scheelt. De overstap naar een iPad (daarover straks meer) maakt het mogelijke om digitale lesboeken te gebruiken. Die zijn inderdaad lichter dan fysieke lesboeken. Maar ja, ze gaan ook maar één jaar mee. Of worden de licenties daarop aangepast zodat een school het digitale lesboek meerdere jaren achtereen mag blijven gebruiken (zonder meerkosten). Ik ben dan toch benieuwd hoe dat met de licenties gaat, want de lesboeken komen op de [. ..]

→ Lees verder: Open Onderwijstoegang: stappen vooruit, stappen achteruit

Fragmenten

"Fragmenten" is mijn persoonlijke website, de plek waar ik schrijf over de projecten en thema's waar ik bij betrokken ben, de boeken waar ik aan werk. In mijn leven probeer ik vast te houden aan wat in Psalmen 34:12 staat: "Wie is de man die lust heeft in het leven, die genoeg dagen liefheeft om het goede te zien?". Of het nu gaat om open ICT, digitale geletterdheid, interculturalisatie, of geloof en spiritualiteit, ik wil er mee bezig zijn om het goede te zien. Dat vereist soms, vaak wellicht, een scherp doordringen tot de kern van de zaak, een kritische beschouwing, het wegblazen van stof en slingers.